زبان فردوسي پاكيزه است
13/10/1397 10:9

محمد مهدی رستمی شاهرودی در نشست معرفی و بررسی کتاب "از شاهنامه حکیم ابوالقاسم فردوسی" مطرح کرد: زبان فردوسی در شاهنامه زبانی پاکیزه است و حتی زمانی که از دشمن صحبت می کند از همان کلماتی استفاده می کند که درباره ایرانیان به کار می برد.

 

به گزارش روابط عمومي موسسه خانه كتاب، نشست معرفي و بررسي كتاب «از شاهنامه حكيم ابوالقاسم فردوسي» چهارشنبه(۱۲ دي ماه) با حضور محمد مهدي رستمي شاهرودي و  جهانگير فضايلي در سراي اهل قلم برگزار شد. 

در ابتداي اين نشست رستمي شاهرودي گفت: شايد براي عده اي تعجب برانگيز باشد كه وكلا به سراغ شاهنامه بروند اما شاهنامه كتاب رزم است و وكلا  رزم  را در هيچ كتابي به اندازه شاهنامه نمي توانند پيدا كنند. همانطور كه در مقدمه كتاب توضيح دادم من از سن ۱۲ سالگي خواندن شاهنامه را آغاز كردم اما در آن سن شاهنامه دان نشدم و هنوز هم نيستم. 

وي بيان كرد:شاهنامه مانند يك جنگل بود اما رباعيات خيام يا دوبيتي هاي باباطاهر  مانند باغچه و كتاب هاي پرحجم كليات سعدي يا ديوان حافظ مانند باغ هستند و بايد آنها را كندوكاو كرد. آشنايي با جنگل كار يك روز دو روز نيست. 
رستمي بيان كرد: شاهنامه فردوسي در عين سادگي هايي كه دارد پيچيده است و حجم زياد بيت هاي آن از حوصله امروزي و كسايي كه فردوسي خوان هستند خارج است. اما من انتظار دارم دانش آموزان شاهنامه بخوانند اما اينكه بتوانند همه شصت هزار بيت را بخوانند توقع زيادي است. بنابراين تصميم گرفتم خلاصه اي از شاهنامه تهيه كنم كه خيلي هم خلاصه نباشد. بدين منظور عنواني را حذف نكردم بلكه از شرح ها كاستم. اين كتاب بيش از دو سوم شاهنامه را در بردارد و هر عنواني كه در شاهنامه است در اين كتاب هم آمده است. 

وي ادامه داد: بر اساس تجربه اي كه در اين سال‌ها داشتم به اين نتيجه رسيدم كه كتاب هاي سنگي و قطور كه هيبتي ترسناك دارند خوانده نمي شوند. تلاش كردم ابيات را اعراب گذاري كنم تا خواندن اشعار ساده‌تر شود. عدم اعراب باعث مي‌شود  شعر اشتباه خوانده شود و به دنبال آن معنا اشتباه برداشت شود. همچنين سعي كردم توضيحات و معناي لغات و متن را به زبان محاوره و ساده بيان كنم تا براي دانش آموزان و دانشجويان قابل فهم باشد. معناي واژه ها براي سهولت دسترسي خوانندگان در هر صفحه به ضرورت تكرار شده است.
اين نويسنده بيان كرد: من يازده كتاب ديگر منتشر كرده ام كه از ميان آنها سه رمان، يك سفرنامه و سه كتاب در حوزه محيط‌زيست ترجمه كرده‌ام. شاهنامه فردوسي پايه زبان فارسي است. امروزه بيش از ۱۵۰ميليون نفر به زبان فارسي حرف مي زنند كه بيشترين آنها در ايران هستند. در افغانستان فارسي دري و در تاجيكستان زبان تاجيك رايج است. امروز در ۲۹ كشور دنيا به زبان فارسي صحبت مي شود و در رده ششم جهاني قرار دارد درحالي كه زبان آلماني در رده هفتم قراردارد. زبان فارسي باستان سه هزار سال قبل از ميلاد مسيح به وجود آمد اما ۱۲۰۰سال بعد  زبان انگليسي به وجود آمد. زبان فارسي از نظر تنوع و واژگان به خصوص اصطلاحات و ضرب المثل ها بسيار غني است و پر از اصطلاحاتي است كه هر كدام معنايي را منتقل مي كنند كه در زبان هاي ديگر اين ويژگي ها نيست.
رستمي شاهرودي با بيان اينكه فردوسي خود را مقيد به عدم استفاده از واژه هاي غير فارسي كرده بود،گفت: در شاهنامه، لغات عربي به ضرورت  شعر آورده شده اما تعدادشان خيلي كم است.اگر مسائل سياسي نبود امروزه زبان فارسي به عنوان  شايسته‌ترين زبان بين‌المللي شناخته مي شد.

وي عنوان كرد: همه شاهنامه فردوسي را داراي سه بخش اساطيري، پهلواني و تاريخي مي دانند اما من معتقدم بخش اخلاقيات و اطلاعاتي كه درباره خودش بيان مي كند بايد به شاهنامه اضافه كرد و من در اين كتاب اين بخش را به صورت متمايز اضافه كردم. زبان فردوسي پاكيزه است حتي زماني كه از دشمن صحبت مي كند از همان كلمات استفاده مي كند كه درباره ايرانيان به كار مي برد و در تمام اين كتاب ابرداستان هايي را مطرح مي كند و بيش از ۵۰۰ پرسوناژ  در كتاب گنجانده است به طوري كه اگر همه اسامي مندرج در شاهنامه را جمع كنيم خودش به تنهايي يك جلد كتاب مي شود. وزني كه فردوسي براي اين كتاب انتخاب كرده ساده ترين بحر شعري است. 

وي در پايان گفت: آرزو دارم همه شاهنامه را بخوانند البته همان پنج جلدي اصلي آن را. اما  خود فردوسي هم اگر بود ابياتي را حذف مي كرد. اما اگر  فرصت كافي براي خواندن مجموعه كامل شاهنامه را پيدا نكردند همين شاهنامه خلاصه شده را بخوانند.

در ادامه اين نشست، فضايلي در سخنان كوتاهي به زمينه آشنايي خود با رستمي شاهرودي اشاره كرد و گفت: ما ايرانيان مديون و ستايشگر فردوسي هستيم. به اعتقاد من، ما شش شاعر غيرقابل مقايسه با هم داريم كه اگر بخواهيم شاعران را رتبه بندي كنيم اين شاعران در اين رتبه بندي قرار نمي گيرند. فردوسي، سعدي، حافظ،مولانا و خيام جزو اين گروه از شاعران هستند كه جزو فرهنگ و شناسنامه ما به حساب مي آيند و با هيچ چيز قابل مقايسه نيستند.