بحران در خاورمیانه از 1945 تا کنون
خاورمیانه - سیاست و حکومت - 1945م. میانجیگری بینالمللی
بحران در خاورمیانه از 1945 تا کنون
خاورمیانه - سیاست و حکومت - 1945م. میانجیگری بینالمللی
اطلاعات تکمیلی
معرفی مختصر کتاب
کتاب حاضر، تحلیلی است از عمدهترین بحرانهایی که گریبانگیر منطقهی خاورمیانه بوده است. کتاب، ده فصل را شامل میشود: دو فصل اول به قضیهی فلسطین و اعراب و اسراییل اختصاص دارد. در فصل سوم به بحث دربارهی تاثیر نقش و سیاستهای شوروی سابق و آمریکا در منطقه، رقابت میان آنان و تاثیر آن بر روند جنگ و صلح از دههی 1950 به بعد پرداخته شده است. در فصل چهارم به مسالهی تصورات و نگرشهای غرب در دههی آخر قرن بیستم نسبت به اسلام اشاره گردیده و نشان داده میشود که این تصورات نقش واسطهای در منازعات دارد و تبدیل به تهدید عمدهای شده که از درون منطقه متوجهی غرب گشته است. در فصل پنجم، مسالهی جنگ فرقهای و مخصوصا جنگ داخلی لبنان و ارتباط آن با معضل اعراب و اسراییل و سیاست ابر قدرتها مطرح شده است. فصل ششم به مسالهی کردها و مناقشات و اختلافات قومی اختصاص دارد که در آن ظهور ناسیونالیسم قومی در متن ایدئولوژیهای ناسیونالیستی و مشکلات و منازعات ناشی از تلاش اقلیتها برای کسب حقوق خود از جمله حق تعیین سرنوشت بررسی گردیده است. در فصل هفتم به برخورد ایدئولوژیهای متعارض و ریشههای جنگ ایران و عراق در دههی 80 اشاره شده و انگیزههای سیاسی پنهان در پشت این جنگ و تاثیر آن بر بیثباتی در منطقهی خلیج فارس تحلیل گردیده است. در فصل هشتم، به مسالهی حملهی عراق به کویت و جنگ بر سر سلطه و برتری منطقهای و دستیابی به منابع طبیعی پرداخته شده است. در فصل نهم این موضوع مطرح گردیده است که ماهیت منازعات در منطقه تا چه حد دستخوش دگرگونی شده و تلاشها در دههی 90 برای حل و فصل این منازعات تا چه حد موثر و موفقیتآمیز بوده است. برای مثال جنگ داخلی لبنان که از 1975 گریبانگیر این کشور شده بود چگونه با حمایت و تلاشهای اعراب پایان پذیرفت (البته ریشهی این اختلافها هنوز حل نشده و برجای مانده است). فصل آخر به آخرین و جدیدترین تحولات در پی حوادث 11 سپتامبر 2001 اختصاص یافته است. به تصریح کتاب: "این حوادث سهمگین، شبح دهشتناک خود را بر روند صلح در خاورمیانه افکند و موجب وقوع تحولات و حوادثی چون سقوط رژیم طالبان در افغانستان، اعلام جنگ علیه تروریسم از سوی بوش و حملهی آمریکا به عراق در مارس 2003 و طرح بحث محور شرارت شد که پیامد و عواقب این تحولات تا سالها وجود خواهد داشت". کتاب با واژهنامه و گاهشمار رویدادهای مهم منطقه و جهان از سال 1945 تا 2003 به پایان میرسد.
