عصمت (اسلام) عصمت - جنبههای قرآنی
عصمت (اسلام) عصمت - جنبههای قرآنی
بررسی اصول و مبانی عقلی و نقلی مربوط به عصمت داشتن پیامبران الهی و ادله مربوط به آن است. در این اثر برخی از اصول قرآنی مربوط به عدم گناه و اشتباه پیامبران الهی و هر گونه لغزش آنان بیان شده است. نویسنده بر این باور است که پیامبران، علاوه بر عصمت از گناه، در موارد زیر نیز مصون از خطا بودهاند: الف - داورى در منازعات: پیامبران از جانب خدا ماموریت داشتهاند که بر طبق موازین قضا داورى کنند، یعنى از مدعى شاهد بطلبند، و اگر مدعى شاهدى نداشت، از منکر سوگند بخواهند، وهیچگاه با این میزان الهى مخالفت نکردهاند. ولى ممکن استشاهد عمدا یا سهوا بر خلاف واقع گواهى داده، ویا منکر به دروغ یا از روى اشتباه سوگند یاد کند و در نتیجه حکم پیامبر مطابق واقع نباشد، این نوع مخالفت ضررى به عصمت پیامبران نمىزند، زیرا او مامور استبر طبق میزان الهى قضاوت کند، و آنجا که داورى او بر خلاف واقع باشد، او از خطاى حکم خود آگاه است، گرچه به خاطر مصالح اجتماعى مامور به عمل بر وفق آن نمىباشد. ب - تشخیص موضوعات احکام دینى مثلا فلان مایع شراب استیا نه. ج - مسائل اجتماعى و تشخیص مصالح ومفاسد امور. د - مسائل عادى زندگى. دلیل عصمت در موارد سه مورد اخیر، این است که در ذهن غالب افراد، خطا در اینگونه مسائل با خطا در احکام دینى ملازمه دارد. در نتیجه، ارتکاب خطا در این مسائل، اطمینان مردم را نسبتبه شخص پیامبر خدشهدار ساخته و نهایتا مایه خدشهدار شدن غرض بعثت مىگردد. هرچند لزوم عصمت در دو صورت نخست، روشنتر از عصمت در صورت اخیر است.