استبداد - ایران دموکراسی - ایران ایران - تاریخ - از آغاز تا 1344ق.
استبداد - ایران دموکراسی - ایران ایران - تاریخ - از آغاز تا 1344ق.
نویسنده در این کتاب، موضوع "دموکراسی" و "استبداد" و تقابل آنها را در نظام سیاسی و حاکمیتهای طول تاریخ ایران از عهد باستان تا عصر حاضر بررسی و ارزیابی کرده است. در فصل نخست، ساختار قدرت سیاسی در ایران باستان (هخامنشیان، سلوکیان، اشکانیان، ساسانیان)، جنبههای دموکراتیک و استبدادی آنها، همچنین جنبشهای دموکراتیک علیه استبداد بررسی میشود. فصل دوم به دوران اسلامی اختصاص دارد. در این فصل، پس از اشارهای به ساختار عمومی و کلی حکومتهای ایران بعد از اسلام، در ادامه، نظریهها و اندیشههای عدهای از اندیشمندان ایرانی درباره نظام سیاسی و چگونگی ساخت قدرت ـ که بیشتر حول محور خلافت، امامت، ولایت یا مدینه فاضله بیان شده ـ فراهم میآید. این اندیشمندان عبارتاند از: فارابی، ابن سینا، امام محمد غزالی، خواجه نظام الملک، و خواجه نصیرالدین طوسی. فصل سوم درباره دوران قاجار است. در این فصل، از ساختار نظام سیاسی، ورود اندیشههای جدید، تحولات سیاسی مهم، مدرن سازی، رواج اندیشه دموکراسی، آرای اندیشمندانی چون میرزا ملکم خان، آخوندزاده، طالبوف، مستشار الدوله همچنین از انقلاب مشروطه، و نقش بازار و روحانیون و روشنفکران صحبت میشود. در آخرین فصل، سیری از اندیشه جمهوریت در ایران، از اوایل دوران قاجار (جمهوری گیلان، جمهوری رضاخانی و جمهوری اسلامی) آمده است.