راهکارهایی برای ترویج یک همنشینی دائمی/کتاب چگونه به مردم میرسد؟
مسأله پخش عادلانه کتاب در سراسر کشور، از دغدغههای اهالی قلم و ناشران است. همچنین آنها بر این باورند که باید برای ترویج کتاب در مدارس به ایدههای بنیادین رسید.
به گزارش ستاد خبری سیاُمین دوره هفته کتاب جمهوری اسلامی ایران، هفته کتابی دیگر به روز پایانی خود رسید. طی این روزها نشستهای مختلفی برگزار شد و تعدادی از اهالی قلم و فعالان عرصه نشر به نمایندگی از صنعت نشر ایران، به بیان مسائل مرتبط با حوزه فعالیت تخصصی خود پرداختند. هفته کتاب اما صرفا یک نماد است، نمادی برای یادآوری یک ضرورت. ضرورت همنشینی با کتاب در تمامی دقایق عمر. برای ترویج این ضرورت مهم باید همیشه نظرات و ایدههای متخصصان امر و فعالان صنعت نشر را اخذ و منتشر کرد. در ادامه نظر برخی از اهالی نشر در زمینه ترویج فرهنگ کتابخوانی درج میشود.
باید از دبستانها شروع کرد
حمید فرهمند بروجنی؛ نویسنده و مترجم حوزه هنر، مدرس دانشگاه و مدیر انتشارات گلدسته اصفهان گفت: برای گسترش فرهنگ کتابخوانی باید برنامهریزی را از مدارس و دبستانها شروع کنیم.
وی افزود: علاوه بر قیمت کتاب که در سالهای اخیر به دلیل افزایش قیمت کاغذ سیر صعودی داشت، سیستم پخش و توزیع کتاب در سراسر کشور نیز با مشکل روبهرو است. شما این امر را با کالایی چون دخانیات مقایسه کنید؛ دخانیات به بهترین شکل ممکن در دورترین نقاط کشور توزیع میشود، اما اگر ناشری کتابی را چاپ کند، حتی اگر برای آن کتاب تقاضا هم باشد، توزیع و پخش آن مشکلات بسیاری را به همراه خواهد داشت.
فرهمند بروجنی ادامه داد: با توجه به اینکه علاوه بر تدریس در دانشگاه ناشر و نویسنده هم هستم، هر اتفاقی که در حوزه کتاب رخ میدهد توجهام را جلب میکند و باید بگویم نصب بیلبوردها و بنرهای مربوط به کتاب در سطح شهرها هم میتواند در کتابخوان شدن مردم اثر داشته باشد.
جهانگیر نصری اشرفی؛ مردمشناس و پژوهشگر عرصه موسیقی هم درباره چگونگی مسألهمند کردن کتاب میان عامه مردم و ترویج فرهنگ کتاب و کتابخوانی چنین عقیدهای را مطرح کرده است. وی گفت: به گمان من همهچیز از دبستان آغاز میشود؛ برای فراگیر شدن هر امری در جامعه ازجمله فرهنگ کتاب و کتابخوانی باید از دبستانها شروع به برنامهریزی کرد. متأسفانه در ایران، بچهها هیچ برنامهای جز خوب مشق نوشتن دریافت نمیکنند و اساسیترین جا برای ترویج فرهنگ کتاب و کتابخوانی همان مدرسه است.
نصری اشرفی، نقش خانوادهها را هم مهم خواند و گفت: هم به دلیل آموزش ندیدن والدین و هم به دلیل مشغلههای اقتصادی، آرامش خاطر لازم را برای تربیت فرزندان خود در جهت فرهنگ کتابخوانی ندارند. در واقع فرهنگ کتاب و کتابخوانی یک فهم اجتماعی است که نهادهای خاص ازجمله کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان باید آن را در جامعه پیش ببرند.
کتاب رقیب سرسختی چون فیلم و تصویر را دارد
سروژ بارسقیان؛ هنرمند نقاش نیز بیان کرد: یکی از مشکلات حوزه نشر این است دسترسی به کتاب خوب دشوار است. مردم تمایل بیشتری دارند فیلم ببینند تا کتاب بخوانند؛ چون تصویر علاوه بر لذت بیشتر، سوتفاهم هم ندارد.
بارسقیان افزود: با آمدن دوربین عکاسی، همه بزرگان پیشبینی کردند که مردم از تصویر استقبال خواهند کرد. اکنون نیز سناریونویسی جای نویسندگی را گرفته است. این جای تأسف دارد و برای اهالی کتاب ناراحتکننده است که مردم ترجیح میدهند بهجای خواندن رمانهای تولستوی، فیلم آن را ببینند.
معضل کپی کردن کتابهای دانشگاهی
محمد ابراهیم زارعی؛ باستانشناس و استاد دانشگاه بوعلی سینا همدان، اعتقاد دارد که برگزاری رویدادهایی مانند هفته کتاب اثرگذار است، چراکه بهجز تبلیغات کتاب برخی تسهیلات نیز در اختیار مردم برای خرید کتاب قرار میگیرد. وی گفت: تبلیغات کتاب امر بسیار مهمی است، اما نباید ارائه تسهیلات را هم فراموش کرد. نباید برای تهیه نکردن کتاب بهانهای باقی گذاشت. دانشجویان من به دلیل عدم توانایی خرید کتاب مجبور به کپی کردن منابع هستند، یعنی بخشهایی را که استاد برای امتحان معرفی میکند، کپی کرده و مطالعه میکنند.
در مناسبتها محصور نشویم
رضا حاجیآبادی؛ مدیرمسئول انتشارات هزاره ققنوس نیز درباره تأثیر هفته کتاب بر ترویج فرهنگ کتابخوانی بیان کرد: هفته کتاب تأثیر زیادی بر تهیه کتاب در نهادهای فرهنگی و خرید کتاب توسط مردم دارد، اما باید کاری کرد که امر کتابخوانی و ترویج کتاب به هفته کتاب و کلا مناسبتها انحصار پیدا نکند.
وی افزود: مناسبتزدگی باعث میشود که افراد تنها همین هفت روز را به مطالعه کتاب اختصاص دهند، درصورتی که باید 365 روز سال را به کتابخوانی مشغول باشیم و آن را بهعنوان یک عادت در نظر بگیریم. از قدیمالایام در ایران اقشار اهل مطالعه بسیار مورد وثوق و احترام دیگران بودند. کتاب و کتابخوانی در همه فرهنگها جایگاه ارزشمندی دارد و از نظر دینی بیشتر ادیان الهی و توحیدی مانند قرآن و انجیل پیوند ناگستسنی با کتاب و آگاهی داشتهاند؛ بنابراین آگاهی، دانایی و کتابخوانی لازمه زندگی بشری است.
گسترش ویترین کتاب
سامانه خرید از کتابفروشی که از پنجشنبه 26 آبان 1401 بهصورت رسمی فعالیت خود را آغاز کرد، یک راهکار دائمی برای گسترش ویترین کتاب است. با این طرح فروشگاههای کتاب در هر شهر و منطقهای که مستقر باشند، مشتریانی از سراسر ایران پیدا خواهند کرد و آندسته از هم وطنانی که از نعمت داشتن فروشگاه کتاب در منطقه و شهر و یا روستای محل زندگی خود محرومند، میتوانند کتابهای مورد علاقه خود و حتی تازههای نشر را تهیه کنند و از یارانه فرهنگی دولت نیز بهرهمند شوند.
سیاُمین دوره هفته کتاب جمهوری اسلامی ایران با شعار «ما همانیم که میخوانیم» از ۲۱ آبان آغاز شده و تا پایان روز ۲۷ آبانماه ۱۴۰۱ ادامه خواهد داشت.
دوست دارم برای شرکت در نمایشگاه کتاب به تهران بیایم/ تجربه مسحورکننده هزارویکشب
اگر ما راوی نباشیم نیویورک تایمز روایتش از «وضعیت فرهنگ در جنگ خاورمیانه» را مسلط میکند
بینهایت علاقه به حضور در نمایشگاه بینالمللی کتاب تهران را دارم/ شخصیت افسانهای حسن صباح و ضرورت درک بیشتر از فرهنگ ایرانی
