نوزدهمین دوره آموزشی آلجلال و واکاوی ادبیات اقلیمی
در نوزدهمین دوره آموزشی آلجلال که ویژه منتخبان دورههای منطقهای اقلیم قلم بود، مدرسان راز و رمزهای ادبیات اقلیمی را با ادب جویان این دوره به اشتراک گذاشتند.
به گزارش روابط عمومی خانه کتاب و ادبیات ایران، همزمان با آیین پایانی هجدهمین دوره جایزه ادبی جلال آلاحمد (چهارشنبه هفدهم دی 1404) نوزدهمین دوره آموزش داستان آلجلال؛ ویژه منتخبان دورههای منطقهای اقلیم قلم، در تهران آغاز به کار کرد. در این رویداد که تا روز جمعه (نوزدهم دی 1404) ادامه پیدا کرد، شیوا مقانلو، مرتضی برزگر، رامبد خانلری، مجید قیصری و احمد آرام به آموزش ادب جویان پرداختند و رموز اقلیمنویسی را با آنها به اشتراک گذاشتند.
از تعریف نظریهها تا چگونگی خلق شخصیت
شیوا مقانلو در این دوره محورهای تدریس خود را بر این سرفصلها استوار کرد:
تعریف نظریههای جدید و علمی جهانی در مورد ادبیات بومی و اقلیمی
فضاسازی، دیالوگنویسی و خلق شخصیت در ادبیات بومی
معرفی و بررسی نمونه داستانهای موفق ایرانی و خارجی
نقش اسطوره و افسانه در ادبیات بومی، و بهروزسازی آنها
تمرین عملی نوشتن طرح و پیرنگ
خالق رمان «اسرار عمارت تابان» در ادامه از شاگردان خود خواست تا بر اساس تصاویر و عکسهای جغرافیای محلی و همچنین موسیقی محلی و مقامی نوشتن طرحی را آغاز کنند.
از نوشتن خلاق تا سبک زندگی نویسندهها
مرتضی برزگر؛ خالق رمان موفق «اعترافات هولناک لاکپشت مرده ...» نیز در این دوره ابتدا از «زندگی به شکل یک نویسنده» برای شاگردان خود صحبت کرد و بعد به مرور روشهای نویسندگی خلاق برای آنها پرداخت.
نویسنده مجموعه داستان «قلب نارنجی فرشته» همچنین برای حاضران در دوره از نوشتن داستان کوتاه و چگونگی خلق یا روایت اتفاق، پیرنگ و شخصیت پردازی در داستان کوتاه گفت. برزگر روند برگزاری این دوره را خوب ارزیابی کرد و آنقدر از فعالیت شاگردانش در کلاس راضی بود که دقایق بیشتری را برای آنها اختصاص داد.
ضرورت نگاه مدرن به اساطیر
احمد آرام نیز در این دوره برای حاضران از ادبیات اقلیمی صحبت کرد. مقوله جغرافیا در ادبیات داستانی و چگونگی بهره بردن از بوم برای داستان از جمله مباحث مطرح شده توسط نویسنده مجموعه داستان «غریبه در بخار نمک» بود.
نویسنده مجموعه داستان «کسی ما را به شام دعوت نمیکند» ادامه آموزش را با بحث روی این موضوع پیش برد که در هر شهری جغرافیا زبان خاص خودش را دارد و کار ویژه نویسنده کشف این زبان و بهره بردن از آن است. به باور آرام اگر نویسنده جغرافیا را به خوبی شناخت، قدم در عرصه ادبیات اقلیمی گذاشته و بنابراین میتواند از طریق بومیت در ادبیات راههای تازهای برای گسترش داستان انتخاب و «بوم» را تبدیل به «پسابوم» کند.
کار ویژه او در این دوره نیز همین چگونگی تبدیل به بوم به پسابوم است؛ چرا که بهرحال افسانهها و اساطیر سینه به سینه توسط مردم نقل شده و به «امروز» رسیده است و حالا نویسنده باید بداند که چگونه از این روایتها استفاده کند و این جز با داشتن نگاهی نو و مدرن به اساطیر ممکن نمیشود.
آرام برگزاری این دوره را فوق العاده خواند و از تعداد ادب جویان حاضر در دوره ابراز شگفتی کرد. به باور او خانه کتاب و ادبیات ایران با برگزاری دورههای آلجلال قدمهای مهم و اثرگذاری در جهت ترویج داستان و تربیت نویسندگان جوان برمیدارد.
ضرورت استمرار در نوشتن
مجید قیصری؛ دبیر علمی هجدهمین دوره جایزه ادبی جلال آلاحمد نیز خود یکی از مدرسان این دوره از آلجلال بود. او با ادب جویان از ضرورت «استقرار»، «استمرار» و «استقلال» برای نویسنده شدن صحبت کرد. توصیه او به حاضران این بود که محلی برای اسکان داشته باشند تا بتوانند بنویسند، حتما به استقلال مالی و فکری برسند و در نوشتن استمرار داشته باشند. او همچنین با ذکر مثالهایی از ادبیات اقلیمی به بحث درباره راز و رمز این گونه از ادبیات پرداخت.
در ادامه نویسنده رمان «شماس شامی» به خوانش و همچنین بحث و بررسی تعدادی از داستانهای مجموعه «ورزا جنگ» پرداخت. «وزرا جنگ» که در آیین اختتامیه هجدهمین دوره جایزه جلال آلاحمد رونمایی شد، شامل برگزیده داستانهای نویسندگان شرکت کننده در دوره قبلی آلجلال است که عمده نویسندگان آنها در این دوره نیز حضور داشتهاند.
«وزرا جنگ؛ داستانهای اقلیمی جمعی از نویسندگان» با کوشش و گردآوری حمیدرضا شاهآبادی، در شمارگان 500 نسخه، 188 صفحه و بهای 350 هزار تومان توسط خانه کتاب و ادبیات ایران منتشر شده است.
حسن مرادی، حسین آرمین، رعنا مددیراد و محمد اکبری اقدم (جملگی از آذربایجان شرقی)، لیلا فرید و مریم نیکنام (هر دو از اردبیل)، علی ببربیان و زیبا بختیاری (هر دو از کرمان)، الهام صادقی (از اصفهان)، حسین اخوان ضیابری (از گیلان)، محبوبه قائدی (از بوشهر)، مجتبی بنی اسدی (از فارس)، ثمین صیادیک (از قزوین) و مریم پناهندهگیر (از کهگیلویه و بویراحمد) اسامی نویسندگانی است که داستانشان در «ورزا جنگ» منتشر شده است.
دوست دارم برای شرکت در نمایشگاه کتاب به تهران بیایم/ تجربه مسحورکننده هزارویکشب
اگر ما راوی نباشیم نیویورک تایمز روایتش از «وضعیت فرهنگ در جنگ خاورمیانه» را مسلط میکند
بینهایت علاقه به حضور در نمایشگاه بینالمللی کتاب تهران را دارم/ شخصیت افسانهای حسن صباح و ضرورت درک بیشتر از فرهنگ ایرانی
