به انتخاب قائد شهید امت؛ توصیههایی برای خرید از هفتمین نمایشگاه مجازی کتاب/ 2
«لذات فلسفه» ویل دورانت و ضرورت پژوهشهای بومی در حوزه فلسفه تطبیقی
شهید آیتالله العظمی سیدعلی خامنهای در چند نوبت توصیه به مطالعه کتاب «لذات فلسفه» ویل دورانت کرده و ترجمه آن را شیوا و شیرین خوانده بودند.
به گزارش ستاد خبری هفتمین نمایشگاه مجازی کتاب تهران، یکی دیگر از منابع توصیه شده برای مطالعه توسط قائد شهید امت؛ حضرت آیتالله العظمی سیدعلی خامنهای کتاب «لذات فلسفه» اثر ویل دورانت است. دلیل اهمیت این کتاب را امام شهید انقلاب در دیدار با اعضای مجمع عالی حکمت اسلامی به سال 1391 چنین فرموده بودند: «یک كار دیگری هم كه به نظر من جایش خالی است، نوشتههایی درباره فلسفه تطبیقی است؛ شبیه آن كاری كه ویل دورانت در «لذات فلسفه» كرده، كه لابد ملاحظه كردهاید. «لذات فلسفه» یک كتابی است كه با ادبیات خیلی شیوا و شیرینی نوشته شده و مرحوم دكتر عباس زریاب هم ترجمه خیلی خوبی كرده؛ انصافاً خیلی خوشقلم ترجمه كرده. این كتاب، مباحثه و مناظره بین فلاسفه قدیم و جدید غرب است در یک مسئله خاصی؛ مثل اینكه اینها یک جلسهای تشكیل دادهاند و دارند با هم بحث میكنند؛ هگل یک چیزی میگوید، بعد كانت جواب او را میدهد، بعد دكارت حرف خودش را میزند؛ همین طور دانه دانه اینها شروع میكنند با همدیگر بحث كردن.»
شهید آیتالله خامنهای در ادامه سخنان خود در آن دیدار بر ضرورت انجام پژوهشهای بومی در حوزه فلسفه تطبیقی تاکید کرده بودند: «اگر یک چنین كار شیرین و شیوائی انجام بگیرد، چقدر خوب است. فرض كنید این كار درباره موضوع «اصالةالوجود» انجام بگیرد؛ ملاصدرا یک حرف دارد، همین مرحوم آقا علی حكیم یک حرف دارد، مرحوم جلوه یک حرف دارد؛ بعد، از قدما، شیخ اشراق یک حرف دارد - كه منكر این معناست - میرداماد یک حرف دارد. اگر فرضاً اینها با همدیگر بحث كنند، چقدر چیز قشنگی از آب در میآید. اینها حكمت را ترویج میكند و ما امروز به این ترویج احتیاج داریم.»
همچنین شخصیت مترجم آن یعنی مرحوم عباس زریاب خویی نیز مورد توجه رهبر شهید انقلاب آیتالله خامنهای بود. ایشان در دیدار سال 1386 خود با اساتید و روئسای دانشگاهها چنین فرموده بودند: «امروز حقاً و انصافاً در دنیای فکر و اندیشه - حالا آنهایی که با فکر و اندیشه سر و کار ندارند، با آنها کاری نداریم - یک خلأ و سؤال در دنیای غرب وجود دارد؛ این خلأ را دیگر پاسخهای لیبرال دموکراسی نمیتواند پر کند، کما اینکه سوسیالیزم نتوانست پر کند. این خلأ را یک منطق انسانی و معنوی میتواند پر کند، که این در اختیار اسلام است. از مرحوم دکتر زریاب که هم دانشگاهی مسلطِ خوبی بود، هم طلبه خوبی بود - ایشان دوره طلبگی خوبی را گذرانده بود و با علوم اسلامی آشنا بود و شاگرد امام بود - یکی از دوستانمان نقل میکرد - من خودم از ایشان نشنیدم - که یک فرصت مطالعاتی در اواخر عمرش گرفته بود و رفته بود اروپا، بعد که برگشته بود، گفته بود امروز آن چیزی که من در محیطهای عملىِ دانشگاههای اروپا مشاهده کردم، نیاز به ملاصدرا و شیخ انصاری است. شیخ انصاری کارش در حقوق است، فقه است؛ ملاصدرا حکمت الهی است. میگوید من میبینم امروز اینها تشنه ملاصدرا و شیخ انصاریاند. این برداشتِ یک استاد غربشناسِ زباندانِ مسلط به چند زبان اروپائی است که سالها هم در آنجاها زندگی کرده و درس خوانده بود و با علوم اسلامی هم آشنا بود. این، برداشت اوست، که برداشت درستی است.»
درباره کتاب «لذات فلسفه» و ترجمه فارسی آن
ویل دورانت؛ مورخ و فیلسوف نامداری است که با کتاب عظیم «تاریخ تمدن» به شهرتی جهانی دست یافت، اما سالها پیش از آن به نگارش کتابی دست زده بود تا فلسفه را از ساحت خشک و دستنیافتنیاش بیرون آورده و به گفتوگویی زنده و از جمله دغدغههای روزمره انسان بدل کند.
این کتاب را تلاشی برای پاسخ به دغدغه همیشگی انسان خواندهاند که با این همه آشفتگی، پیچیدگی و تناقض، اصلاً چگونه باید زندگی کرد؟ برخی عنوان کردهاند که این کتاب شبیه نقشه راهی است برای سفر در پرپیچوخمترین موضوعات زندگی: از معنای عشق و دلیل فروپاشی ازدواجها گرفته، تا راز زیبایی، سرنوشت تمدنها، چالش دموکراسی و حتی جایگاه آزادی. شاید مهمترین ویژگی «لذات فلسفه» این باشد که کتابی از تبار «حکمت عملی» است و از آثار فلسفه نظری فاصله میگیرد.
ترجمه مرحوم عباس زریاب خویی از این کتاب با عنوان کامل «لذات فلسفه؛ پژوهشی در سرگذشت و سرنوشت بشر» برای نخستین بار در سال 1344 منتشر شد. اکنون ناشر این کتاب انتشارات علمی و فرهنگی است که تا سال 1401 سیوچهارمین بازنشر آن را در دسترس مخاطبان قرار داده است.
همچنین نشر نگاه نیز سال 1401 اقدام به انتشار این ترجمه تحت نام «لذات فلسفه؛ پاسخ به پرسشهای زندگی» با ویراستاری پروین حیدری کرده است.
هفتمين نمايشگاه مجازی كتاب تهران از بيستوششم ارديبهشت تا دوم خرداد (۱۴۰۵) با شعار «بخوانيم برای ايران» در نشانی book.icfi.ir برگزار میشود.
دوست دارم برای شرکت در نمایشگاه کتاب به تهران بیایم/ تجربه مسحورکننده هزارویکشب
اگر ما راوی نباشیم نیویورک تایمز روایتش از «وضعیت فرهنگ در جنگ خاورمیانه» را مسلط میکند
بینهایت علاقه به حضور در نمایشگاه بینالمللی کتاب تهران را دارم/ شخصیت افسانهای حسن صباح و ضرورت درک بیشتر از فرهنگ ایرانی
