کاوان بشیری برگزاری نمایشگاه بینالمللی کتاب کردستان پس از ۶ سال وقفه را فرصتی برای شکوفایی نسل جدید اهالی قلم این استان و پیوند فرهنگی با اقلیم کردستان دانست.
کاوان بشیری؛ نویسنده، مترجم و مدیر تولید نشر میلکان به روابط عمومی و امور بینالملل خانه کتاب و ادبیات ایران گفت: برگزاری دهمین نمایشگاه بینالمللی کتاب کردستان، بهویژه پس از این وقفه طولانی و در روزهایی که فضای فرهنگی کشور با مشکلات زیادی روبهرو است، نقطه عطفی در فعالیتهای فرهنگی استان کردستان محسوب میشود.
وی افزود: بعد از ۶ سال، نسل جدیدی از مترجمان، نویسندگان، ناشران و دستاندرکاران تولید کتاب وارد عرصه چاپ و نشر استان شدهاند. این نمایشگاه فرصت خوبی است تا این نسل دیده شود و با مخاطبان خود ارتباط بگیرد.
بشیری درباره ظرفیتهای ادبی استان کردستان و نقش نمایشگاه بینالمللی کتاب در معرفی آن، اشاره کرد: کردستان گنجینهای از ادب و فرهنگ است که هنوز به اندازه کافی در دسترس مخاطبان ایران و اقلیم کردستان عراق قرار نگرفته است. ظرفیت ادبی کردستان همچنان زیر سایه سنگین کلیشهها باقی مانده است. بخش عمدهای از مردم، کردستان را با شعر و نثر یا موسیقی کلاسیک کردی میشناسند؛ اما از موج داستاننویسی مدرن، رمانهای پستمدرن یا جریان شعر سپید کردی بیخبرند.
وی ادامه داد: نمایشگاههای کتاب بیشترین اثرگذاری فرهنگی را دارند و نمایشگاه کردستان نیز با سازوکاری اصولی میتواند نقش پررنگی در معرفی آثار اهالی قلم و ناشران داشته باشد. در چنین فضایی، نویسندگان، مترجمان، طراحان و سایر دستاندرکاران تولید کتاب در بازار نشر کتاب ایران و اقلیم کردستان عراق میتوانند بهراحتی با هم ارتباط بگیرند و دامنه فعالیتهایشان را گسترش دهند.
بشیری گفت: نمایشگاه کتاب در این مقیاس، فستیوالی فرهنگی با ظرفیتهای بالاست. این رویداد فرهنگی فرصتی برای معرفی و شکوفایی اهل قلم استان کردستان و کمک به حضور حرفهایتر آنها در بازار نشر کتاب است. با الگو گرفتن از برنامههای موفق نمایشگاههای کشورهای دیگر و برگزاری نمایش و داستانگویی زنده، جلسههای گفتوگو، جشن امضا، برنامههای هنری موزیکال و رقص محلی در طول نمایشگاه و حتی تغییر چهره شهر برای همراهی با این رویداد فرهنگی، میتوان مخاطبان بیشتری را از جایجای ایران و اقلیم کردستان عراق برای حضور در این گردهمایی جذب کرد.
وی در ادامه درباره حضور ناشران اقلیم کردستان عراق در دهمین نمایشگاه بینالمللی کتاب کردستان بیان کرد: از جذابیتهای این نمایشگاه استانی حضور ناشران و فعالان حوزه نشر از اقلیم کردستان عراق است. نمایشگاه کتاب بستری برای تعامل و همکاری واقعی است. جدای از معرفی کتاب و حق کپیرایت، همکاریهای مختلفی میتواند در این فضا شکل بگیرد؛ از جمله بسترسازی برای چاپ همزمان کتاب در سنندج و سلیمانیه برای سرشکن کردن هزینههای تولید و افزایش دسترسی، توزیع مشترک و بازاریابی دوجانبه، شبکهسازی برای فروش دیجیتالی و فیزیکی و گسترش همکاریهای جانبی بینمرزی.
بشیری افزود: این تعامل تألیف یا ترجمه آثار را آسانتر میکند و زمینه را برای چاپ مشترک، فروش مشترک و تولید محتوای چندرسانهای آماده میکند. باور دارم همین حضور میتواند شروع همکاری پایدار میان ناشران دو سوی مرز باشد.
وی در بخش دیگری از سخنان خود درباره برنامههای جنبی این نمایشگاه گفت: برنامههای جنبی این نمایشگاه بینالمللی کتاب باید فراتر از مراسم رسمی و سخنرانیهای معمولی باشند. باید به موضوعاتی پرداخت که مردم واقعاً با آنها درگیرند؛ آینده کتاب در عصر هوش مصنوعی، کتابخوانی در عصر دیجیتال، وضعیت ترجمه، آینده کتابفروشی، فرهنگ و مهاجرت، اقتصاد نشر و نگرانیهای دیگر. در نمایشگاه لندن بیش از صد نشست حرفهای در کنار بخش نمایشگاهی برگزار میشود. در شارجه کارگاههای تخصصی و جشنوارههای فرهنگی برگزار میشود و در نمایشگاه استانبول نیز بخشی با عنوان «دیوار تصویرگران» برای ارتباط مستقیم هنرمندان جوان با مخاطبان و ناشران طراحی شده است. ایدههایی مشابه همینها را میتوانیم در نمایشگاه استانی کردستان بومی کنیم تا به جذابیت آن اضافه شود. نمایشگاه کتاب باید به جامعه یادآوری کند که فرهنگ و هنر حتی در دل بحرانها زنده است و به نقشآفرینی خود ادامه میدهد.
وی در پایان اشاره کرد: مهمترین چیزی که بهعنوان فعال حوزه نشر میبینم، نیاز به تغییر تعریف موفقیت برای رویدادهای فرهنگی است. نباید فقط به عدد فروش یا تعداد بازدیدکنندگان نگاه کنیم. موفقیت واقعی این است که بعد از نمایشگاه، چه تعداد قرارداد تألیف و ترجمه میان ناشران استانی، ملی و اقلیمی منعقد شده، چه تعداد نویسنده و مترجم جدید وارد بدنه صنعت نشر شده و چه همکاریهایی برای آینده شکل گرفته است. نمایشگاه بینالمللی کتاب کردستان نباید به یک بازارچه فصلی محدود بماند. این رویداد باید پل توسعه فرهنگی و اقتصادی برای کل استان باشد.
دهمین نمایشگاه کتاب کردستان به همت خانه کتاب و ادبیات ایران، با همکاری اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان کردستان و حمایت معاونت امور فرهنگی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، از ۱۶ تا ۲۲ شهریور ۱۴۰۵ در محل دائمی نمایشگاه بینالمللی سنندج برگزار میشود.