زنجان و یازدهمین نمایشگاه کتابش/ 14
شنیده شدن صدای شاعران جوان زنجان در فضای ادبی کشور، بخشی از رسالت نمایشگاه کتاب است
امیر رسولی با تاکید بر نقش یازدهمین نمایشگاه کتاب زنجان در تقویت هویت فرهنگی استان گفت: اگر صدای شعر شاعران جوان استان بیش از پیش در فضای ادبی کشور شنیده شود، می‌توان گفت این نمایشگاه بخشی از رسالت خود را در حوزه شعر به انجام رسانده است.
امیر رسولی؛ شاعر زنجانی در گفت‌وگو با روابط عمومی و امور بین‌الملل خانه کتاب و ادبیات ایران، یازدهمین نمایشگاه کتاب زنجان را رویدادی اجتماعی و هویتی دانست و ادامه داد: این رویداد می‌تواند با تقویت اعتمادبه‌نفس نویسندگان بومی و ارتقای جایگاه فرهنگی شهر، به گسترش گفت‌وگوهای نخبگانی و افزایش نشاط فرهنگی در استان کمک کند.
وی با اشاره به ضرورت تنوع موضوعی کتاب‌های عرضه‌شده در نمایشگاه کتاب زنجان، از ادبیات تا مسائل اجتماعی، روان‌شناسی و سیاست، عنوان کرد: این تنوع می‌تواند بخش مهمی از نیازهای مطالعاتی مخاطبان را پوشش دهد؛ با این حال، حضور کم‌رنگ آثار فاخر ادبی و شعر معاصر از جمله نقاط قابل نقد در این دوره از نمایشگاه است که توجه بیشتر به آن می‌تواند کیفیت عرضه آثار را ارتقا دهد.
شاعر مجموعه «باران گفته است» تبدیل نمایشگاه کتاب از رویدادی یک‌هفته‌ای به جریانی فرهنگی و مستمر را از مهم‌ترین انتظارات فعالان حوزه کتاب عنوان کرد و افزود: برای تحقق این هدف لازم است در کنار عرضه و فروش کتاب، زمینه برگزاری کارگاه‌های تخصصی، نشست‌های نقد آثار محلی و برنامه‌های مرتبط با تعمیق فرهنگ مطالعه فراهم شود. اختصاص فضای ویژه به ناشران بومی و ایجاد میز خدمت فرهنگی برای طرح مستقیم مسائل و مطالبات فعالان ادبی نیز می‌تواند به تقویت ارتباط میان اهالی فرهنگ و مسئولان کمک کند.
وی با اشاره به دشواری دیده‌شدن آثار نویسندگان زنجانی در بازار نشر کشور گفت: ناشران این استان اغلب زیر سایه ناشران بزرگ تهران قرار می‌گیرند و بازار کتاب در زنجان نیز هنوز از رونق و گستردگی لازم برخوردار نیست. حمایت هدفمند از ناشران بومی و فراهم کردن فرصت‌های بیشتر برای معرفی آثار نویسندگان استان می‌تواند به بهبود این وضعیت کمک کند.
رسولی معرفی ظرفیت‌های تاریخی، فرهنگی و هویتی زنجان را از دیگر کارکردهای نمایشگاه کتاب این استان دانست و بیان کرد: برگزاری نشست‌های تخصصی، عصرهای شعر به زبان‌های فارسی و ترکی، مراسم رونمایی از آثار تازه منتشرشده و کارگاه‌های مطالعه می‌تواند زمینه آشنایی بیشتر مخاطبان با فرهنگ و ادبیات استان را فراهم کند و ارتباط نسل‌های مختلف با هویت بومی زنجان را تقویت کند.
شاعر مجموعه «سطرهای سجده‌دار» همچنین حضور آثار نویسندگان زنجانی در نمایشگاه‌های ملی را فرصتی برای معرفی ظرفیت‌های فرهنگی استان به مخاطبان سراسر کشور و تقویت جایگاه ادبی و هنری زنجان ارزیابی کرد و افزود: معرفی چهره‌های شاخص ادبی استان، برگزاری شب‌های شعر زنجان در نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران و ایجاد ارتباط میان ناشران تهرانی و نویسندگان زنجانی می‌تواند اثربخشی این حضور را افزایش دهد.
رسولی با تاکید بر اهمیت معرفی صحیح آثار بومی برای جلب مخاطبان بیان کرد: برگزاری نشست‌های کتاب‌خوانی با حضور نویسندگان محلی در محله‌های مختلف شهر، استفاده از ظرفیت کتابخانه‌های سیار برای معرفی آثار بومی به مدارس و روستاها و راه‌اندازی باشگاه‌های کتاب‌خوانی محلی با محوریت آثار نویسندگان زنجانی، از جمله راهکارهای تقویت ارتباط میان نویسندگان و خوانندگان است.
وی در ادامه موانع اقتصادی و محدودیت دسترسی به امکانات مطالعاتی را از عوامل موثر بر وضعیت کتاب‌خوانی در استان دانست و گفت: بر اساس آمار مورد اشاره استان زنجان با سرانه مطالعه ۹۲ دقیقه در جایگاه دوم کشور قرار دارد، اما تنها هفت درصد از مردم استان عضو کتابخانه‌ها هستند. این آمار می‌تواند نشان‌دهنده توزیع نامتوازن فرصت‌های مطالعه و محدود بودن دسترسی بخشی از جامعه به امکانات کتاب‌خوانی باشد.
شاعر کتاب «سحر آیه لری» گرانی کتاب، اولویت نداشتن خرید آن در سبد هزینه‌های خانوار، کمبود کتابخانه‌ها و احساس نکردن نیاز به مطالعه در بخشی از جامعه را از دیگر موانع گسترش کتاب‌خوانی برشمرد و افزود: بر اساس برآورد مطرح‌شده، حتی در شرایط مطلوب نیز تنها ۲۰ درصد مردم به کتابخانه دسترسی دارند؛ ازاین‌رو توسعه زیرساخت‌های کتاب‌خوانی و برنامه‌ریزی برای افزایش دسترسی مردم به منابع مطالعاتی ضرورت دارد.
رسولی همچنین بر لزوم کاهش موانع اقتصادی دسترسی به کتاب تاکید کرد و گفت: نمایشگاه‌های کتاب می‌توانند با ارائه تخفیف‌های مناسب و اجرای طرح‌هایی مانند «نذر کتاب» دسترسی اقشار مختلف جامعه به منابع مطالعاتی را آسان‌تر کنند. اختصاص بخشی ویژه برای عرضه کتاب‌های دست‌دوم و کتاب‌های مازاد ناشران با قیمت مناسب و توزیع بن‌های خرید کتاب میان اقشار کم‌درآمد نیز می‌تواند در این زمینه موثر باشد.
وی مدارس، دانشگاه‌ها و کتابخانه‌ها را از نهادهای کلیدی در ترویج فرهنگ کتاب‌خوانی دانست و عنوان کرد: طرح‌هایی مانند «هر کلاس درس، یک قفسه کتاب» و برنامه «به وقت کتاب» که با هدف تقویت تعامل میان کتابخانه و مدرسه اجرا شده‌اند، نمونه‌هایی از اقدامات مؤثر در این زمینه هستند.
این شاعر با اشاره به ظرفیت کتابخانه‌های عمومی برای گسترش فعالیت‌های فرهنگی افزود: برگزاری شب‌های شعر، کارگاه‌های داستان‌نویسی و نشست‌های نقد کتاب می‌تواند کتابخانه‌ها را به پاتوق‌های فرهنگی محله‌ها تبدیل کند و زمینه ارتباط مستمرتر مردم با کتاب و ادبیات را فراهم آورد.
رسولی در پایان، بر ضرورت تداوم فعالیت‌های فرهنگی پس از پایان نمایشگاه کتاب تأکید کرد و گفت: یک نمایشگاه یک‌هفته‌ای به‌تنهایی نمی‌تواند پاسخ‌گوی نیازهای مستمر جامعه در حوزه کتاب و مطالعه باشد. راه‌اندازی کارگاه‌های دائمی خواندن در کتابخانه‌ها، برگزاری ماهانه «شب ادبیات زنجان» با محوریت آثار نویسندگان بومی و ایجاد شبکه‌ای از نویسندگان زنجانی برای تبادل تجربه و گسترش همکاری‌های ادبی، از جمله اقداماتی است که می‌تواند به تداوم جریان کتاب‌خوانی در استان کمک کند.
یازدهمین نمایشگاه کتاب زنجان به همت خانه کتاب و ادبیات ایران، با همکاری اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان زنجان و حمایت معاونت امور فرهنگی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، از ۱۸ تا 25 مهر ۱۴۰۵ در محل دائمی نمایشگاه‌های بین‌المللی زنجان (کاسپین) برگزار می‌شود.
دوست دارم برای شرکت در نمایشگاه کتاب به تهران بیایم/ تجربه مسحورکننده هزارویکشب
اگر ما راوی نباشیم نیویورک تایمز روایتش از «وضعیت فرهنگ در جنگ خاورمیانه» را مسلط می‌کند
