تاریخ عرب
اسلام - تاریخ - اطلسها تمدن اسلامی کشورهای اسلامی - تاریخ کشورهای عربی - تاریخ
تاریخ عرب
اسلام - تاریخ - اطلسها تمدن اسلامی کشورهای اسلامی - تاریخ کشورهای عربی - تاریخ
اطلاعات تکمیلی
معرفی مختصر کتاب
اثر حاضر تحقیقی مفصل درباره تاریخ اسلام و سرگذشت عرب و اقوام عرب زبان از روزگار قدیم تا پیروزی عثمانی که چاپ اول آن در سال 1344در تبریز و چاپ دوم توسط انتشارات آگاه در 1366صورت گرفته و اینک چاپ سوم آن به همان صورت عرضه میشود .در دو چاپ اخیر پیشگفتاری به قلم "محمدحسین روحانی "در نقد برخی نکات تاریخی کتاب، افزوده شده است .کتاب از شش بخش و پنجاه و دو فصل تشکیل شده است .بخش اول، مربوط به دوران پیش از اسلام و سرزمین عربستان بوده که این مباحث را شامل میشود :عربستان زادگاه نژاد سامی، عرب یک قوم سامی، شبه جزیره عربستان (آب و هوا، گیاهان، حیوانات، شتر)، زندگی صحرانشینان، روابط جهانی قدیم، دولت سبئی و دیگر دولتهای عربستان جنوبی، نبطیان و دیگر دولتهای کوچک شمال و مرکز عربستان، و حجاز شبانگاه ظهور اسلام .بخش دوم که طی 9فصل از ظهور اسلام و دوران خلفای راشدین به بحث گذاشته میشود شامل این مباحث است :محمد رسولالله (ص)، قرآن کتاب خدا، اسلام دین تسلیم شده به اراده خدا است، دوران فتح و پیشرفت و استعمار، 11ـ 41ه.ق، فتح شام، فتح عراق و ایران، تسلط بر مصر و طرابلس و برقه، اداره مستملکات جدید، و نزاع علی (ع) و معاویه بر سر خلافت .بخش سوم درباره تاریخ سیاسی و اجتماعی و فرهنگی دوران حکومت اموی و عباسی است که این مطالب را دربر دارد :بنیاد دولت اموی توسط معاویه، روابط خصمانه با روم شرقی، دولت اموی در اوج قدرت، سازمان سیاسی و وضع اجتماعی در دوران امویان، گوشههایی از زندگی معنوی در دوران امویان، انحطاط و سقوط دولت اموی، بنیاد دولت عباسی، دوران طلایی عباسیان، دولت عباسی، زندگی اجتماعی در دوران عباسیان، پیشرفت علمی و ادبی، تعلیم و تربیت، تکامل و پیشرفت هنرهای زیبا، فرقههای اسلامی، ضعف خلافت و ظهور دولتهای کوچک محلی مستقل، خاندانهای مختلف در شرق، و سقوط خلافت عباسی .در بخش چهارم تاریخ اعراب در اسپانیا و سیسیل پی گرفته میشود و وجود حیات سیاسی، اجتماعی، فرهنگی و هنری مسلمانان در این مناطق طی 9فصل بررسی میشود که مطالب آنها عبارتاند از :فتح اسپانیا، حکومت اموی در اسپانیا، آشوبهای داخلی، خلافت اموی در قرطبه، سازمان سیاسی و اقتصادی و تعلیماتی، دولتهای کوچک و سقوط غرناطه، آثار فکری و معنوی، و هنر معماری سیسیل .بخش چهارم به معرفی ویژگیها و حیات سیاسی آخرین دولتهای اسلامی قرون وسطی اختصاص دارد . این بخش از هفت فصل با این مطالب تشکیل شده است :خلافت شیعیان در مصر :فاطمیان، زندگی در مصر فاطمی، جنگهای صلیبی، روابط فرهنگی شرق و غرب، ممالیک آخرین دولت عربی قرون وسطی، پیشرفت فرهنگی و هنری مسلمانان در عهد ممالیک و خاتمه دوران ممالیک .در آخرین بخش کتاب نیز ظهور دولت عثمانی، تصرف سرزمینهای عربنشین و نفوذ در اروپا توسط این دولت، به کوتاهی مرور میشود .کتاب با چند نقشه، عکسهای متعددی از آثار تاریخی دولتهای مختلف اسلامی و فهرست اعلام به پایان میرسد .